ćwiczenia w pisaniu

„Potop” Henryka Sienkiewicza jest to powieść historyczna,  została wydana w 1886 roku podczas pobytu autora na emigracji w Stanach Zjednoczonych. Powieść jest drugą częścią wielkiej trylogii i opowiada ona o losach siedemnastowiecznej Rzeczypospolitej. Autor pokazuje nam także opis wojny pomiędzy Polską i Szwecją, który nazwany został „Potopem Szwedzkim”. Sienkiewicz w powieści ukazuje zarówno pozytywne jak i negatywne cechy narodu polskiego w XVII wieku.

W mojej pracy spróbuję odpowiedzieć na zawarte w zadaniu pytanie.

 

W pierwszym fragmencie ukazuje nam się obraz negatywny. Widzimy rozmowę podsłuchaną przez Kmicica pomiędzy Wrzeszczowiczem a Lisolą podczas wyprawy do Częstochowy jeszcze przed oblężeniem Jasnej Góry. Wrzeszczowicz, który jest cudzoziemcem zdradził kiedyś króla Polski i przeszedł na stronę Szwedzką. Wypomina narodowi polskiemu łamanie i  lekceważenie prawa. Sądzi że panuje tam absolutna anarchia a zwłaszcza brak dyscypliny, zrywanie sejmów i słabość władzy królewskiej. Zarzuca także bark patriotyzmu, skłonność do pijaństwa i swawoli. Jedyną dobrą cechą jaką wymienił jest dobra jazda czyli dobre rzemiosło żołnierskie, cnoty żołnierskie.

Opinia Wrzeszczowicza jest subiektywna i przesadzona, lecz Kmicic dostrzega w niej prawdę, której nie sposób zaprzeczyć.

W drugim fragmencie przedstawione są natomiast pozytywne cechy narodu polskiego. Królowa podczas narady u Jana Kazimierza, na której obecny jest również Kmicic, wypowiada o narodzie polskim pozytywne słowa. Mówi że Polska jest bardzo religijnym krajem. Uznaje także nasze wszystkie wady.  Uważa że każdy kraj ma jakieś wady. Nie sądzi aby Polacy byli zdolni do zabijania swoich władców i królów, czym inne kraje nie mogą się poszczycić. Zwraca uwagę na to że szybko przyznajemy się do winy i potrafimy to odpokutować.  Słowa królowej opisujące naród polski są jednocześnie subiektywne i przejaskrawione. Sienkiewiczowi bliższy i bardziej odpowiadający jest pozytywny, wizerunek narodu polskiego przedstawiony przez Marię Kazimierę, która przez autora została nazwana „bohaterską panią”.

Według mnie przedstawione fragmenty są bardzo emocjonalne i różne od siebie, gdyż są to wypowiedzi dwóch rożnych od siebie osób – zdrajcy i królowej. Zdrajca dużo sytuacji sobie dopowiedział i wyolbrzymił ponieważ jest cudzoziemcem pełnym nienawiści do Polaków, natomiast Królowa nadzwyczaj zachwala.

Analizując cały utwór można powiedzieć że sytuacja polaków w XVII wieku jest pozytywna ponieważ podczas najazdu Szwedów budzi się w nich patriotyzm i stają do walki z wrogiem.



Roman Rzadkowski - autor