ćwiczenia w pisaniu

        Jan Kochanowski urodzony 6 czerwca 1530 w Sycynie, zmarł 22 sierpnia 1584 w Lublinie, wybitny poeta polski okresu Odrodzenia, sekretarz królewski. Uważany za ojca poezji polskiej. Pozostawił po sobie pieśni, fraszki, Psałterz Dawidów i treny. „Odprawa posłów greckich” poety była uważana w Polsce za pierwszy prawdziwie poetycki i głęboko refleksyjny dramat. Znajduje się w nim pięć pieśni chóru, z których zajmę się interpretacją refleksji, wyjątkowo wyraźnych w pieśniach: “By rozum był przy młodości” oraz “Wy, którzy pospolitą rzeczą władacie”.      

     „By rozum był przy młodości” pierwsza pieśń dzieła porusza temat nieroztropnej młodzieży, jej zachowania i braku patriotyzmu-„ I ojczyznę w ostatnie zawodzą trudności.”  Młodość ma to do siebie, że jest to wiek, w którym podejmujemy już ważne decyzje. Jednak nie mamy jeszcze życiowego doświadczenia, przez co działamy pochopnie, a przede wszystkim uważamy się za mądrzejszych i nie słuchamy rad osób bardziej doświadczonych. Kierując się sugestią do Aleksandra- Parysa, autor ukazuje wady młodego społeczeństwa, które nie zważa na majątek, dobre imię, ani na dobro własnej ojczyzny.  Apostrofa: „O Boże na wielkim niebie!” ma podkreślić niemoc, z którą zwraca się do stwórcy. Pieśń składa się z pięciu strof czterowersowych i są to na przemian dwa razy ośmio i dwa razy trzynasto zgłoskowce z rymami żeńskimi sąsiednimi.

      Druga pieśń której analizą się zajmę „Wy, którzy pospolitą rzeczą władacie” rozpoczyna się inwokacją do rządzących ojczyzną poety. Są oni odpowiedzialni za jej losy. Jeśli jednak nie zajmą się tym odpowiednio będą odpowiadać, nie przed ludem, ale przed samym Bogiem. Zatem powinni myśleć o dobrze społecznym, a nie o własnych korzyściach. Na sądzie ostatecznym każdy człowiek będzie rozliczany nie ze swojej majętności, ale z uczynków. Za grzechy otrzyma odpowiednią karę. Zwykły człowiek nie ma takiej odpowiedzialności, jeśli grzeszy, on sam za to będzie cierpiał. Inaczej jest z rządzącymi za ich błędy, cierpią inni. W ten sposób upadły już całe narody i miasta.   Pieśń rozłożona jest na pięć strof czterowersowych i  napisana jest 12-zgłoskowcem z rymami żeńskimi sąsiednimi.

      Podmiot liryczny w pieśniach prowadzi rozważania o rozumie i młodości, o obowiązkach i moralnej odpowiedzialności monarchów. Głównym przesłaniem jest to, że każdy czyn ciągnie za sobą konsekwencje, czy jest się młodym człowiekiem i postępuje się niemądrze, czy też osobą rządzącą, która nie zważa na swój lud. W renesansie troska i obywatelska postawa wyrażała się w zainteresowaniu polityką wewnętrzną, co uwydatniało się przez to, że pisarze wytykali wady szlachcie w swoich dziełach, oraz apelowali do ich sumienia poprzez nawiązania do Biblii.

 

 

Popularne dzisiaj


Roman Rzadkowski - autor