ćwiczenia w pisaniu

W naszej kulturze i historii romantyzm odegrał szczególną role. Specyfika tej epoki wynika z uwarunkowań historycznych Polski. Nie zwykle silnie zaznaczył się czynnik patriotyczny spotęgowany zmaganiami narodu z zaborcami. Ta wyjątkowa epoka wytworzyła szczególny typ bohatera literackiego. To walka o wolność zadecydo¬wała o jego kształcie, określiła jego biografię. Literacki bohater romantyczny funkcjonuje na tych samych zasadach co żywy człowiek. Ma imię, nazwisko, przeszłość i cechy indywidualne .Je go życie można podzielić na trzy etapy,
Pierwszy etap to młodość. Wtedy jest wrażliwy, samotny, nie rozumiany przez ludzi. I nie szczęśliwie zakochany; ogarnięty uczuciem, odtrącony przez ukochaną, skrzywdzony przez świat. W następnym etapie przezywa metamorfozę. Moment bardzo ważny dla bohatera romantycznego. Chwila przeistoczenia z szczęśliwego kochanka zapatrzonego we własne kłopoty w bojownika o sprawę narodową łączy się ze zmianą nazwiska czy imienia. Trzecim etapem jest walka o wielką ,ogólną ideę, najczęściej sprawę narodową. Teraz charakteryzuje bohatera poświęceniem się dla dobra ogółu tzw. prometeizm, tytanizm czyli próby podjęcia ogromnego wysiłku; mesjanizm – tzn. poświęcenie się dla idei. Bohater może nawet popełnić czyn nieetyczny, jak bluźnierstwo czy zdrada . Bohaterem romantycznym jest Konrad z III części „Dziadów”. Jest to bohater obdarzony poczuciem dziejowej misji, własnej mocy, nadludzkiej potęgi. Romantyczny indywidualizm Konrada płynie z jego wiary w siłę poezji i jej oddziaływania na naród. W Wielkiej Improwizacji Konrad nie waha się sprzeczać z Bogiem. Ofiarowuje siebie, ale w zamian chce wolności i szczęścia narodu. Konrad, jak inni bohaterowie romantyczni, w samotności przeżywa klęski i mistyczne uniesienia. Konrad ma bolesną świadomość tragicznej sytuacji narodu i swoich przyjaciół, prześladowanych za wolnościowe dążenia. Pomimo zwątpień jest w nim jednak żarliwa wiara we własne posłannictwo. Ożywia go wielka idea, która dodaje mu sił. Grzech pychy /wyzwanie Boga na pojedynek/ dzięki Księdzu Piotrowi zostaje wymazany, a Konrad uwalnia się z mocy szatana. Ratunek był możliwy, ponieważ buntując się przeciw Bogu, Konrad kierował się wzniosłymi intencjami – pragnął ocalić ojczyznę.
Z nieco innym typem bohatera romantycznego spotykamy się na kartach naszej epopei narodowej „Pana Tadeusza”. Jacek Soplica to postać na wskroś romantyczna. Nieszczęśliwa miłość do Ewy Horeszkówny l wzgarda okazana Jackowi przez jej ojca -dumnego magnata Horeszkę, pchnęła gwałtownego młodzieńca do zbrodni. Uznany za zdrajcę, splamiony polską krwią, do końca życia miał obciążone sumienie. Samotny i nieszczęśliwy szukał odkupienia win w służbie ojczyźnie i społeczeństwu. Przywdział mnisi habit, przybrał imię Robaka. Ksiądz Robak – niezmordowany emisariusz polityczny – przygotowywał szlacheckie zaścianki do powstania przeciw zaborcy.
Był cichy i skromny. Nikt nie znał jego tajemnicy. Zła sława i hańba Jacka musiała mu bardzo ciążyć. Przy wielu romantycznych cechach tej postaci, jest w niej zupełnie nowy element. Ksiądz Robak to pierwszy z wielu bohaterów Mickiewicza, który działa wśród społeczeństwa, wierzy w sens wspólnego wysiłku. Nie ma w nim złudzeń Konrada z „Dziadów”, że sam jeden potrafi dokonać czegoś wielkiego.
Każdy ze scharakteryzowanych bohaterów romantycznych był gotów poświęci się całkowicie ojczyźnie. Był w stanie zrezygnować z własnego szczęścia, by służyć ojczyźnie, by uwolnić naród od kajdan niewoli. Ojczyzna pojmowana była przez romantyków nie tylko w kategoriach obywatelskiej służby, ale także v kategoriach uczuciowych, emocjonalnych. Ponieważ nie było jej na mapach Europy, była w sercach i umysłach Polaków.

Jedna odpowiedź na „Projekt 3 NG”



Roman Rzadkowski - autor